GORANBOYUN ZİYALI OĞLU — TUQAY SƏRDARLI

GORANBOYUN ZİYALI OĞLU — TUQAY SƏRDARLI

Zəhmət, ziyalılıq və dövlətçilik yolunun təmkinli daşıyıcısı

Azərbaycanın müasir dövlətçilik prosesində rayon ziyalılarının rolu heç də kiçik olmayıb. Biz çox zaman paytaxtda cərəyan edən siyasi prosesləri, yüksək dövlət səviyyəsində qəbul olunan qərarları düşünərkən, bölgələrdə bu qərarların sosial dayağını təşkil edən, cəmiyyətin maariflənməsinə, hüquqi düşüncənin formalaşmasına, dövlətçilik ideologiyasının oturuşmasına illərini sərf edən insanları unuduruq. Halbuki bu səssiz əməyin sahibləri olmadan Azərbaycan bu günkü güclü və möhkəm sütunlu dövlət olmazdı. Məhz belə simalardan biri – Goranboy rayonunun Şəfəq kəndİndə dünyaya göz açmış Sərdarlı Tuqay Cavanşir oğludur.

ZİYALI OCAĞINDA BAŞLAYAN BİR ÖMÜR

Tuqay Sərdarlı 1965-ci ildə Goranboy rayonunun Şəfəq kəndində ziyalı ailəsində dünyaya göz açdı. Sovet dönəmində Azərbaycan kənd yerlərində ziyalılıq həm savad, həm də mənəviyyat demək idi. XX əsrin ortalarında yetişən ziyalı nəsillər yaşamın hər sahəsində nümunə missiyası daşıyır, kitabı, əxlaqı, vətəni və toplumu təmsil edirdilər.
Tuqay Sərdarlının üzərində formalaşan ilk ziyalılıq möhürü də məhz bu ailə ocağında, bu atmosferdə, bu əxlaq məktəbində təməl qazandı.
1972–1982-ci illərdə Goranboy şəhər tam orta məktəbində aldığı təhsil onun xarakterindəki nizam-intizam, analitik düşüncə və iradə kimi xüsusiyyətlərin formalaşmasına zəmin yaratdı. O illərdə məktəb təkcə fənlərin öyrədildiyi məkan deyil, ictimai şüurun və milli təfəkkürün mayalandığı mühüm ocaq idi. Tuqay Sərdarlının müəllimləri zamanla onu təkcə yaxşı şagird kimi deyil, vahid prinsipli davranışları olan, məsuliyyətli və təşəbbüskar gənc kimi tanıdılar.

ORDU XİDMƏTİ: NİZAM VƏ DÖZÜM MƏKTƏBİ
1983–1985-ci illərdə sovet ordusu sıralarında xidmət edən Tuqay Sərdarlı burada həm dözümlülük, həm qərar vermə, həm də kollektiv məsuliyyət kimi keyfiyyətlərini möhkəmləndirdi. O dövrün reallığında orduda xidmət gəncin xarakterini bərkitməyə xidmət edən ən ciddi mərhələlərdən biri idi. Yük və məsuliyyət altında formalaşan bu təcrübə onun sonrakı illərdə hüquq sahəsindəki fəaliyyətinə də təsirsiz ötüşmədi.

HÜQUQ ELMİNƏ GEDƏN YOL: SARATOV İLLƏRİ

1986-cı ildən etibarən Tuqay Sərdarlının həyatında yeni bir mərhələ başlandı. Rusiya Federasiyasının Saratov şəhərində yerləşən Ali Hüquq Akademiyasında ali hüquq təhsili alması onun həm peşə, həm də dünyagörüş baxımından yeni səviyyəyə yüksəlişini təmin etdi. Sovet məkanında hüquq elminə yiyələnmək zəif hazırlıqla mümkün olmayan bir proses idi – burada dəqiq məntiq, analiz, məsuliyyət, hüquqi mədəniyyət və etik davranış əsas şərtlər idi.
Bu illər ona təkcə hüquq diplomu qazandırmadı, eyni zamanda çoxmədəniyyətli və çoxmillətli mühitdə idarəçilik, kommunikasiya və sosial yönümlü hüquqi davranış kimi üsulların mənimsənilməsinə səbəb oldu. Elə bu təcrübə ona sonrakı illərdə dövlət orqanlarında işləyərkən yükü daha rahat daşımağa imkan verdi.

POLİS ORQANLARINDA ELMİ VƏ PRAKTİK TƏCRÜBƏ

Tuqay Sərdarlı ilk iş fəaliyyətinə Saratov şəhərində polis orqanlarında başladı. Orada müxtəlif vəzifələrdə işləməsi ona həm hüququn tətbiqi, həm cinayət-prosesual münasibətlər, həm də cəmiyyətlə dövlət arasında hüquqi körpülərin qurulması sahəsində ciddi praktik baza yaratdı. Sovet sonrası dönəmdə hüquq-mühafizə sistemində çalışmaq yüksək psixoloji sabitlik, analitik düşüncə və peşəkarlıq tələb edən çətin bir sahə idi.
1994-cü ilə qədər davam etmiş bu mərhələ onun gələcək idarəçilik fəaliyyətinin əsas sütunlarından birini təşkil etdi.

GƏNCLİK İLLƏRİNDƏN DÖVLƏT İDARƏÇİLİYİNƏ

1994-cü ildən 2008-ci ilə qədər Tuqay Sərdarlı Goranboy Rayon İcra Hakimiyyətində hüquq şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışdı. Bu, region səviyyəsində həm hüquqi maarifləndirmə, həm inzibati-normativ aktların tətbiqi, həm də yerli özünüidarə ilə dövlət idarəçiliyi arasında hüquqi əlaqələrin tənzimlənməsi baxımından son dərəcə əhəmiyyətli bir sahə idi.

Məhz bu illərdə Azərbaycanın ictimai-siyasi sistemində köklü dəyişikliklər baş verir, hüquqi dövlət konsepsiyası formalaşırdı. Bütün bunların fonunda müxtəlif rayon strukturlarının hüquqi-siyasi sabitliyə dəstək verməsi xüsusi önəm daşıyırdı. Tuqay Sərdarlı bu proseslərin içərisində hüquqi baxımdan səliqə, sistemlilik və intizam prinsipləri ilə seçilən ziyalı simasına çevrildi.

<ƏDLİYYƏ NAZİRLİYİNDƏ UĞURLU FƏALİYYƏT

2008-ci ildən etibarən Tuqay Sərdarlı Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin Goranboy Rayon Qeydiyyat Şöbəsinin rəisi vəzifəsində çalışır və ədliyyə müşaviri, polkovnik rütbəsi daşıyır.
Bu sahə bir çoxlarının düşündüyü kimi yalnız sənəd dövriyyəsi ilə məhdudlaşmır. Burada hər bir ailənin taleyi, hüquqi münasibətlərin dövlət tərəfindən təsdiqi, vətəndaşın doğumundan ölümünə qədər bütün həyati mərhələlərinin hüquqi qeydiyyatı həyata keçirilir. Bu sistemin sağlam işləməsi isə həm mədəniyyət, həm hüquqi savad, həm də operativlik tələb edir.

Tuqay Sərdarlı bu məsuliyyətli sahədə:
✔ idarəçilikdə səliqə
✔ iş mədəniyyətində ciddiyyət
✔ vətəndaş məmnuniyyətində etik yanaşma
✔ hüquqi xidmətin şəffaf təşkili
kimi prinsiplərlə fəaliyyət göstərərək Goranboyda hüquq sisteminin etibarlı dayaqlarından birinə çevrilib.

DÖVLƏTİN VERDİYİ DƏYƏR: TƏLTİF VƏ ETİMAD

2008-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 23 iyun tarixli sərəncamı ilə Tuqay Sərdarlı “Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə” medalı ilə təltif edilmişdir. Bu medal təkcə xidməti fəaliyyətin deyil, eyni zamanda vətənə sadiqliyin, dövlətçilik fədakarlığının və uzun illər boyu prinsipial iş üslubunun qiymətləndirilməsi idi.

SİYASİ MƏDƏNİYYƏTİN DƏSTƏKÇİSİ
1994-cü ildən etibarən Goranboy rayonunda Yeni Azərbaycan Partiyasının təşkilatlanmasında iştirak edən Tuqay Sərdarlı, bölgədə siyasi strukturlaşmanın və dövlətçilik ideologiyasının güclənməsində mühüm rol oynayıb. Ulu Öndər Heydər Əliyevin iştirakı ilə keçirilmiş qurultay və Prezident səfərlərində nümayəndə heyətinin üzvü olması onun siyasi-sosial etimadının göstəricilərindəndir.

Tuqay Sərdarlının həm iş masasında, həm də insanlarla münasibətində müşahidə edilən cizgilər belədir:
➤ təmkin və etik davranış
➤ prinsipiallıq və məsuliyyət
➤ nitqdə səliqə və mədəniyyət
➤ insanlara qarşı hörmət
➤ vətənə sədaqət
➤ dövlətə bağlılıq
Onu tanıyanların fikrincə, o, özünü göstərmək iddiası olmayan, lakin gördüyü işin nəticəsi ilə özü-özünün təbliğatını edən Dövlət qulluqçusudur.

Tuqay Sərdarlının Teymur və Muradxan adlı övladları var. O, ailə institutunu həyatın təməl dayağı hesab edən şəxs kimi tanınır. Uşaqların tərbiyəsində milli dəyərlərin, əxlaqın, savadın və dövlətçilik düşüncəsinin əsas səbət kimi təqdim olunması onun ailə başçısı kimi ən mühüm keyfiyyətlərindəndir.

Azərbaycanın bu gün Goranboy kimi rayonlarda hüquqi dövlət prinsiplərinin oturuşması, siyasi həyatın təşkili, idarəçiliyin mədəni səviyyəsi və vətəndaş-dövlət münasibətlərinin sağlam formalaşması bəlli simaların səssiz və ardıcıl zəhmətinə söykənir.
Tuqay Sərdarlı bu simaların sırasında:
✔ hüquqi savadı,
✔ ziyalı davranışı,
✔ peşəkar ləyaqəti,
✔ dövlətə sədaqəti,
✔ insanlara hörməti ilə
özünəməxsus yer tutur.
Onun həyat və fəaliyyəti bir daha sübut edir ki, dövlətçilik yalnız tribunalar və iclaslar səviyyəsində deyil — rayon idarəçiliyi kabinetlərində, qapısı açıq olan hüquq şöbələrində, vətəndaşın sənəd işlərində, sakit və məsuliyyətli şəkildə aparılan gündəlik dövlət qulluğunda yaşanır.
Azərbaycanın müasir dövlətçilik simasını təşkil edən belə ziyalılar tarixə bəzən səssiz, bəzən təltiflər, bəzən sadəcə xalqın xatirəsində yazılır. Tuqay Sərdarlı da həmin səssiz, lakin dayanıqlı dövlət sütunlarından biridir.

Ayna Tv İnformasiya Agentliyinin Təsisçi və Baş Redaktoru Mehman Qasımov